مقدمه: با وجود مشکلاتی که داریم اما از آن طرف هم کارهای خیلی اساسی در کشور انجام شده است. دنیا بداند که ایران، در مسیر توسعه قرار گرفته است و دیگر متوقف نخواهد شد.

خطبه اول:

آیت الله نورمفیدی، خطبه اول نماز جمعه این هفته را با حدیثی از رسول اکرم (ص) آغاز کرد:

خیرُ الدُنیا والآخِره مع العلم و مَن عَمِلَ عَلى غَيرِ عِلمٍ كانَ ما يُفسِدُ أكثَرَ مِمّا يُصلِحُ :

خیر دنیا و آخرت همراه علم است. كسى كه بدون شناخت عمل كند، خراب كردنش بيشتر از درست كردن اوست.

امروز در تاریخ اسلام و بلکه در تاریخ بشریت، روز بسیار مهمی است که جهان به نور وجود خاتم انبیا، محمد مصطفی (ص) روشن و منور گردید و آسمان مکه، با ولادت رسول خدا (ص) نورانی شد. همچنین روز ولادت امام صادق (س) است که این هر دو امر مبارک را اولاً به محضر حضرت بقی‌الله الاعظم، فرزند گرامی‌شان امام زمان (عج) تبریک عرض می‌کنیم و بعد خدمت همه مسلمانان عالم و پیروان رسول خدا (ص) و ائمه اهل البیت (ع). بهترین عیدی و هدیه‌ای که من می‌توانم در این روز محضر شما عزیزان عرضه بدارم این است که کلماتی از رسول خدا (ص) و امام صادق (ع) خدمت شما عرض کنم که افتخار ما پیروی از این انوار مقدسه است.

پیامبر بزرگوار اسلام (ص) در مورد پیشرفت انسان، حال چه پیشرفت معنوی و چه پیشرفت مادی، چه از نظر قرب به خدای متعال و چه از نظر رفاه دنیا و زندگی، دو،سه دستور دارند که این‌ها را خدمت شما عرض بکنم.

پیامبر پیشرفت انسان را مرهون چند عامل می‌دانند که من به بعضی از آنان اشاره می‌کنم؛ یکی علم و دانش است، دیگری برنامه‌ریزی و یکی هم تلاش است. این سه هم درباره مسائل معنوی برای انسان مؤثر است و هم در مورد مسائل دنیایی. اگر دنیای ما هم بخواهد پیشرفت کند باید بر مبنای علم و دانش باشد، برنامه‌ریزی باشد و کار و تلاش و جدیت و کوشش. این سه، سه پایه محکم برای پیشرفت و توسعه است.

روایتی که اول خطبه عرض کردم. پیامبر بزرگوار اسلام به جایگاه علم تأکید می‌کنند. خیر دنیا و آخرت با علم و دانش است. اینکه می‌بینید که دنیا این‌همه مددعی عالم شده است، آن نکته اساسی این است که در علم خود را جلو برده‌اند و در علم پیشرفت کرده‌اند. پیامبر بزرگ اسلام این را از همه ما مسلمانان خواسته است. ما مسلمانان اگر می‌خواهیم در امور دنیایی و آخرتی پیشرفت کنیم باید اساس و مبنا، علم و دانش باشد و این گام اول است و از سوی دیگر می‌فرمایند؛ هر کاری که بدون علم و دانش باشد، ضررش بیش از نفع آن است. این را همه شما می‌توانید در زندگی خود به‌روشنی تجربه کنید. پس علم یکی از اصول پیشرفت هر جامعه‌ای است و هر کاری که بر مبنای علم و دانش نباشد، به تعبیر رسول خدا (ص) ضررش بیش از مصلحت و منفعت آن است.

نکته دوم برنامه‌ریزی است. ممکن است جامعه‌ای به علم برسد اما نتواند برنامه‌ریزی کند. خود برنامه‌ریزی و اینکه اکنون در چه زمانی هستیم و نیازی وجود دارد و ما چگونه باید برنامه‌ریزی کنیم؛ میان مدت، دراز مدت و کوتاه مدت؛ اینها همه جزء شئون برنامه‌ریزی است. پیامبر (ص)، برنامه‌ریزی را یکی از اصول پیشرفت و توسعه معرفی می‌کنند. به این روایت از رسول خدا (ص) توجه کنید؛

مَن أحسَنَ تَدبیرَ مَعیشَتِهِ رَزَقَهُ اللهُ تَبارَکَ و تَعالى‏:

هر کس براى گذرانِ زندگانى خویش به درستى برنامه‌ریزى کند، خداى تبارک و تعالى روزی‌اش می‌بخشد.

تدبیر، همان برنامه‌ریزی است؛ حساب و کتاب کردن، تشخیص ضرورت‌ها، موقعیت‌ها را فهمیدن، اینکه چه کار باید بکنیم؟ از کجا شروع کنیم؟ به کجا باید برسیم؟؛ اینها مسائل برنامه‌ریزی است. پیامبر (ص) فرمود؛ اگر کسی در زندگی‌اش تدبیر کند، برای زندگی‌اش برنامه‌ریزی کند، خدا به او روزی می‌دهد، روزی‌اش را بیش‌تر می‌کند. اینها تعابیر اقتصادی نیست ولی در آن هزاران معنا وجود دارد.

پیامبر فرمودند؛

إنِّی مَا أخَافُ عَلَی اُمَّتِی الْفَقْرَ:

من از فقر و تنگدستی بر امّت خود بیمناک نیستم.

پیامبر فرمود بر امتم از فقر نمی‌ترسم، از سوء تدبیر می‌ترسم؛ بی‌تدبیری، بی‌برنامگی، همین‌طوری و هرچه شد! پیامبر بزرگ خدا فرمودند؛ بر امتم از فقر نمی‌ترسم ولی از بی‌تدبیری و بی‌برنامگی می‌ترسم. این هم نکته دوم.

پس دانش، تدبیر و برنامه‌ریزی و سوم هم تلاش.

تلاش و جدیت و کوشش و کار. کار اگر بر مبنای علم و برنامه باشد، عبادت است. اما اگر کار، همین‌طوری و بی‌حساب و کتاب باشد، نتیجه نمی‌دهد. ببینید پیامبر ما در این رابطه چه فرموده است؛

إنَّ اللّه َ تعالی یُحِبُّ أن یَرى عَبدَهُ تَعِبا فی طَلَبِ الحَلالِ:

همانا خداوند بلند مرتبه، دوست دارد که بنده‌اش را در جست‌وجوى روزىِ حلال خسته ببیند.

خدا دوست ‌دارد ببیند بنده‌اش در کسب روزی حلال خود را به رنج می‌اندازد. خدا دوست می‌دارد که بنده‌اش را در این حال ببیند که در حال کسب حلال خود را به رنج می‌اندازد.

این‌ها کلمات نورانی رسول خداست. پیامبر در جنگ تبوک بودند، جوانی قوی‌بنیه از مقابلش گذشت که کاروانی از شتران فربه را می‌برد. بعضی از اصحاب آمدند خدمت پیامبر (ص) و عرض کردند؛ چه خوب بود که این جوان، این بنیه و شترهایش را می‌آمد در راه خداوند استفاده می‌کرد. پیامبر فرمود؛ جوان را نزد من بیاورید، آوردند. پیامبر فرمود: چه می‌کنی؟ جوان گفت: من عیالوارم و تلاش و کار می‌کنم برای اینکه خانواده من محتاج کسی نباشند، دستشان به سوی کسی دراز نشود و بعد اگر حقی به گردنم هست ادا کنم. پیامبر (ص) فرمود: کار دیگری نداری؟ گفت: نه رسول الله. جوان که رفت، پیامبر (ص) فرمود: اگر این جوان راست بگوید، این کاری که دارد انجام می‌دهد، به اندازه حج و به اندازه یک جهاد در راه خدا و به اندازه یک عمره، کارش ارزشمند است. کار و تلاش از نظر اسلام بسیار ارزشمند است. متأسفانه جوامع اسلامی، نمی‌خواهم بگویم بر مبنای علم نیست، اما بر اساس علمی که رسول خدا (ص) می‌گوید نیست. علم باید به‌روز شود. امروز علم، از به‌روز شدن و به ساعت شدن و به دقیقه شدن هم جلوتر است. علم امروز، به‌ثانیه شده است. ما مسلمانان در کجای این علم دنیا هستیم. این که رهبر انقلاب مد ظله‌العالی، چند سالی است روی شرکت‌های دانش‌بنیان تأکید می‌کند، از همین منظر است. علم اگر پیشرفت کند، می‌تواند یک ستون بسیار مهم اقتصادی و پیشرفت جامعه باشد. اینکه اینهمه مقام معظم رهبری تأکید می‌کنند واقعیت امر این است که ما عقبیم. حالا که تصمیم گرفته‌ایم جلو بیفتیم و حرکت بکنیم، ببینید چه غوغایی در دنیا علیه ما درست می‌کنند. این برای این است که ما می‌خواهیم جلو برویم. حالا که می‌خواهیم در این زمینه ورود پیدا کنیم و حرکت کنیم و جلو برویم، ببینید که آمریکایی‌ها چه کارهایی علیه ما انجام می‌دهند؟!

انشاء‌الله امیدوارم این سه مطلب که عرض کردم را مورد توجه قرار دهیم. به روایات هم مستند می‌کنم که برای همه مردم از هر قشری که باشند، مسئله جا بیفتد. پس بنابرین، توسعه و پیشرفت، چه در مسائل معنوی و چه مادی، چه درباره آخرت و چه درمورد دنیا، پیامبر اکرم (ص) می‌فرمایند؛ سه پایه؛ علم، برنامه‌ریزی و بعد هم تلاش و جدیت برای موفقیت فرد و جامعه ضروری است.

انشاء‌الله امیدواریم واقعاً این توصیه‌های رسول خدا (ص)، این برنامه‌های اسلامی که بزرگان دین ما در برابر پای ما گذاشتند، انشاء‌الله باعث آن تحولی که آنها برای امت اسلامی می‌خواستند و می‌خواهند، تحقق پیدا کند.

اُوصيکُم عِبـادَالله وَ نَفْسی بِتَقْــوَی الله، إنّ أحسن الحدیث و ابلغ الموعظة کلام الله العزیز الحکیم.

خودم و شما را به تقوای الهی سفارش می‌کنم و نیز به خواندن قرآن که آن نيكوترين سخن و رساترين اندرز است و آن سخن خداوند شکست‌ناپذیر و حکیم است.

خطبه دوم:

آیت الله نورمفیدی در خطبه دوم نماز جمعه گفت:

بسم الله الرحمن الرحیم، الحمدلله رب‌العالمین، أُثْنِی عَلَی اللَهِ أَحْسَنَ الثَّنَآءِ. وَأَحْمَدُهُ عَلَی السَّرَّآءِ والضَّرَّآءِ. اللَهُمَّ إنِّی أَحْمَدُک عَلَی أَنْ أَکرَمْتَنَا بِالنُّبُوَّه وَعَلَّمْتَنَا الْقُرْءَانَ؛ وَفَقَّهْتَنَا فِی الدِّینِ، وَجَعَلْتَ لَنا اَسْماعاً وَاَبْصاراً وَاَفْئِدَةً وَلَمْ تَجْعَلنا مِنَ الْمُشْرِکِینَ و الصلاه و السلام علي سيدنا و نبينا محمد صلي الله عليه و آله. علي اهل بیته الطيبين الطاهرين، سیّما بقیّةاللّه و امام العصر عجل الله تعالی فرجه شریف، وَ لَعْنَةُ اللَّهِ عَلَی أَعْدائِهِمْ أَجْمَعِینَ مِنَ الْآنَ إِلَی قیام یوم الدین:

به نام خداوند بخشنده مهربان، ستایش شایسته پروردگار جهانیان است. خدا را به بهترین وجه ستایش کرده و در شداید و آسایش و رنج و رفاه مقابل نعمت‌هایش سپاس‌گزارم. خدایا! تو را مى‌ستایم که بر ما خاندان، با نبوت، کرامت بخشیدى و قرآن را به ما آموختى و به دین و آیین‌مان آشنا ساختى و بر ما گوش (حق شنو) و چشم (حق بین) و قلب (روشن) عطا فرموده‌اى و از گروه مشرک و خدانشناس قرار ندادى. و سلام و تحیت بر سرور و رسول ما محمد (ص) و خاندانش و بر اهل بیت پاک و پاکیزه‌اش. به‌ویژه بقیه‌الله و امام زمان که خداوند متعال ظهورش را نزدیک بگرداند، و لعنت خداوند بر جمیع دشمنان آنان باد، از اکنون تا روزی که قیامت برپا می‌شود.

خطبه اول مطالبی از بیان رسول خدا (ص) خدمت‌تان عرض کردم. در این خطبه هم از امام صادق (س) بیان خواهم کرد، چون روز ولادت آن حضرت هم هست. می‌دانید که امام صادق (ص) در زمان خودشان، حوزه بسیار مفصلی داشتند و مسیری را که تقریباً مسدود شده بود و نشر علوم پیامبر از طریق اهل بیت، این در زمان امام باقر (ع) و امام صادق (ع) این انسداد باز شد و این امامین همامین، شروع کردند به نشر معارف اسلامی که زمان امام صادق (ع)، شاگردان بسیاری را تربیت کرد، در زمینه‌های مختلف. صفوان بن یحیی بَجَلی کوفی، یکی از اصحاب امام موسی بن جعفر (ع) است ولی از چهل نفر از اصحاب و شاگردان امام صادق (ع) نقل حدیث کرده است. اینها سه نفر بودند که با هم رفیق بودند؛ صفوان و عبدالله بن جندب و علی بن نعمان، اینها با هم خیلی صمیمی بودند. اینها تعهد کردند و در مسجد الحرام پیمان بستند هر کدام زودتر درگذشت، آنکه زنده می‌ماند تا زنده است از طرف آنها، نماز و روزه و زکات دیگری را نیز به جای آورد. آن دو زودتر فوت کردند و صفوان بن یحیی ماند. او روزی ۱۵۰ رکعت نماز می‌خواند، هم واجبات و هم نوافل به جای خود و آن دو دوست خود و در سال سه ماه روزه می‌گرفت، رمضان را برای خودش و دو ماه دیگر را به جای آن دو و هر سال سه بار زکات می‌داد و هر کار مستحبی که انجام می‌داد برای آن دو نیز به جای می‌آورد. می‌خواهم قضیه‌ای را از صفوان بن یحیی برای شما نقل کنم تا ببینید زندگی ما باید چگونه باشد. یکی از مسائلی را که هم پیامبر ما و هم ائمه معصومین، توصیه داشتند، زندگی‌های بی‌تکلُّف و زندگی‌های بدون تشریفات بود. صفوان بن یحیی نقل می‌کند که روزی عبدالله بن سنان آمد مهمان من شد؛ یکی دیگر از اصحاب امام صادق (ع) یا امام کاظم (ع)، گفت چیزی داری بیاوری بخوریم، گرسنه بود. صفوان، پولی به پسرش داد تا از بازار مقداری گوشت تهیه کند. عبدالله بن سنان متوجه می‌شود می‌گوید کجا فرستادی؟ بر گردان! عبدالله بن سنان روایتی را نقل می‌کند برای صفوان بن یحیی، توجه کنیم واقعاً به این مسائل؛ آیا در خانه‌تان زیت(روغن زیتون) داری؟ همان را بیاور تا با هم بخوریم لازم نیست چیز دیگری از بازار تهیه کنی و بیاوری. برای اینکه از امام صادق (ع) شنیدم. این خیلی مهم است. امروز زندگی‌های ما خیلی رنگ‌ولعاب گرفته و خیلی تشریفات پیدا کردیم، ائمه (ع) این‌طوری زندگی نمی‌کردند. پیامبر (ع) می‌فرماید؛

قُلْ مَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُتَكَلِّفِينَ(ص/86):

(ای رسول، به امت) بگو: من مزد رسالت از شما نمی‌خواهم و من (بی حجت و برهان الهی مقام وحی و رسالت را) بر خود نمی‌بندم.

پیامبر می‌گوید من اهل تکلُّف نیستم. تکلُّف این است که آدم به خودش فشار بیاورد و کاری بکند که دیگران خوششان بیاید. عبدالله بن سنان گفت: من از امام صادق (ع) شنیدم که حضرت فرمود که؛

به هلاکت می‌افتد کسی که وقتی میهمانی بر او وارد می‌شود خود را به تکلف و زحمت زیاد بیندازد.

هر چه در خانه دارید، بیاورید و با هم بخورید و خود را به تکلف و زحمت نیندازید. هم میهمان و هم میزبان نباید راضی به تکلف باشند. راحت و ساده باید زندگی کنیم. راحت و ساده زندگی کردن، سبک و سیاق و روش پیامبر ما و اهل بیت ما بوده است. این توصیه هم از امام صادق (ع) که خود را به تکلف نیندازیم برای لباس پوشیدن، خوراک و خانه‌سازی و ... . این تکلف‌ها از جاهایی دیگر بر زندگی ما تحمیل می‌شود و رنج‌آور و گرفتاری درست کن است.

باز امام صادق (ع) هم در مورد توصیه به علم، به یکی از شاگردان خود توصیه می‌کند که شب و روز به دنبال علم باش. تمام لحظه‌های شبانه‌روز را به دنبال علم باشیم.

باید خدا را شکر کنم که در این زمینه کشور ما وارد شده است. شرکت‌های دانش‌بنیان دارند کارهایی می‌کنند. فقط بگویم که الان بعضی از شرکت‌های مهندسی ما نه‌فقط در داخل ایران، بلکه در بازارهای جهانی هم به‌خاطر پیشرفت‌هایی که در زمینه‌های مختلف داشتند وارد شدند. اخیراً سریلانکا، پروژه بزرگی را به مناقصه گذاشته است. دو سد؛ یکی به ارتفاع 35 و دیگری به ارتفاع 50 متر برای تولید برق آبی 120 مگا وات. یک شرکت ایرانی هم در این مناقصه شرکت کرده است و در رقابت با شرکت‌های اروپایی و آمریکایی، ایران برنده شده است. ایران و مهندسین ما و جوانان ایرانی ما در این مناقصه برنده شده‌اند. ارزش این مناقصه، حدود 600 میلیون دلار است. همین شرکت در 31 پروژه دیگر در دنیا ورود پیدا کرده است که 15 مورد را به اتمام رسانده، 7 مورد سد فقط در عمان ساخته است. اینها قبل از این نبود. ایران توان این چیزها را نداشته است، برای کارهای خودش باید از خارجی‌ها استفاده می‌کرده است. بعضی وقت‌ها چیزهایی می‌گویند، چیز کوچکی را بزرگ می‌کنند اما نمی‌بینند که ایران این پیشرفت‌ها را کرده است و این گام‌ها را برداشته و دارد جلو می‌رود. انشاء‌الله دیگر ایران متوقف نخواهد شد. پس بنابرین اگر مشکلاتی در جامعه خود داریم، که البته داریم، مشکلات اقتصادی که خیلی هم سخت است، اما از آن طرف هم کارهای خیلی اساسی در کشور انجام شده است؛ موشک‌هایی که می‌سازیم و کارهایی این‌چنین به‌هر حال کارهایی است که انجام شده است.

انشاء الله خداوند متعال این توفیق را به همه مسئولین ما، به نظام ما، عنایت کند که روز به روز این پیشرفت‌ها، به سرعت انجام بگیرد و از آن طرف مشکلاتی که در کشور داریم، انشاء الله هرچه زودتر حل و رفع شود.

آمریکایی‌ها بعد از جریاناتی که در خلیج فارس اتفاق افتاد، آمدند ائتلافی علیه ایران درست کنند. آمدند پای ایران را به میان آوردند که این کار ایران است. آمدند در دنیا ائتلافی علیه ایران و امنیت خلیج فارس درست کنند، از کشورهای مختلف هم دعوت کردند؛ ژاپن، بریتانیا، فرانسه، کره جنوبی، نروژ، آلمان، استرالیا و ... . اولاً این پیشنهاد ائتلاف، تقریباً با سردی مواجه شد، در حالی‌که آمریکایی‌ها کسانی بودند که اگر قبلاً پیشنهادهایی این‌چنینی می‌دادند، 30 کشور، 60 کشور دنبال آمریکا راه می‌افتادند، اما این پیشنهاد ائتلاف با سردی مواجه شده است. مخصوصاً در مورد ژاپن. ژاپن بعد از جنگ جهانی دوم، درست زیر چتر آمریکایی‌ها بود و حتی اجازه نمی‌دادند قدرت نظامی پیدا کند. همین ژاپنی که شاید سال‌ها بعد از جنگ جهانی دوم زیر یوغ آمریکایی‌ها بود و زیر چتر آنها زندگی می‌کرد، اینجا اصلاً به آن تقاضای ائتلاف توجهی نکرده است. گفته است من می‌آیم اما مستقلاً نه در زیر چتر آمریکا. می‌آیم و ناوگان دریایی‌ام را می‌فرستم اما مستقل، نه تحت ائتلاف آمریکایی‌ها. می‌آیم که امنیت کشتی‌های نفتی و تجاری خودمان را حفظ کنم. این نکته مهمی است که کشوری که تا همین نزدیکی زیر چتر آمریکا زندگی می‌کرده است، بیاید و بگوید من کاری به کار آمریکایی‌ها ندارم و مستقلاً می‌آیم. این هم نکته‌ مهمی است که بالأخره ایران امروز بحمدالله ایران قوی‌ای شده است. ما مشکل داریم و هیچ‌وقت نفی نمی‌کنیم مشکلات داخلی خودمان را اما پیشرفت‌هایی که در زمینه‌های مختلف به وجود آورده‌ایم هم هست. امیدواریم انشاء‌الله این مشکلات حل و رفع می‌شود و این گام‌های اساسی باعث می‌شود آن مشکلات هم حل شود. انشاء‌الله خداوند متعال این کشور و این ملت را پشتیبانی و نصرت کند تا انشاء‌الله به آن قله‌ای که در انتظارش هستیم، هرچه زودتر برسیم.

آیت الله نورمفیدی، در پایان، خود و دیگران را به رعایت تقوای الهی دعوت کردند.